ডিজিটেল ডেস্কঃ দুটা দশকৰো অধিক সময় ধৰি আমেৰিকাই মংগল গ্ৰহৰ সৈতে যোগাযোগ কৰি আহিছে। আমেৰিকাৰ গৱেষণা সংস্থা নাছাই মংগল গ্ৰহলৈ প্ৰেৰণ কৰিছে এখন মহাকাশযান। ২০২১ চনৰ পৰা চীনৰ মহাকাশযান টিয়ানৱেনও মংগল গ্ৰহত আছে। বিভিন্ন দেশৰ মহাকাশ গৱেষণা সংস্থাই পৃথিৱীৰ বাহিৰেও মহাকাশৰ আন কোনো গ্ৰহত মানুহৰ বাবে বসবাসযোগ্য পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰাটো সম্ভৱ নেকি সেই সম্পৰ্কে পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলাই আছে। একে সময়তে মহাকাশ সংস্থাসমূহেও আন কোনো গ্ৰহত জীৱ বিচাৰি পোৱা যায় নেকি সেই সম্পৰ্কেও গৱেষণা চলাই আছে।
যদিও মংগল গ্ৰহ মহাকাশ এজেন্সীৰ জৰিয়তে পৃথিৱীৰ সংস্পৰ্শত আছে, তথাপিও দুবছৰৰ মূৰে মূৰে এবাৰ দুয়োটা গ্ৰহৰ মাজৰ সম্পৰ্ক ভাঙি যায়। এই সময়ছোৱাত পৃথিৱীয়ে মংগল গ্ৰহত মহাকাশযানৰ লগত যোগাযোগ কৰিব নোৱাৰে। সেয়া হয় ছলাৰ কনজাংছন তথা সৌৰ সংযোগৰ বাবে। প্ৰতি ২৬ মাহৰ মূৰে মূৰে সৌৰ সংযোগ ঘটে। এই সময়ত মংগল আৰু পৃথিৱী সূৰ্য্যৰ দুয়োকাষে থাকে। অৰ্থাৎ সূৰ্য্যৰ যি ফালে মংগল গ্ৰহ থাকে, পৃথিৱী সেইসময়ত বিপৰীত ফালে থাকে। সেয়ে দুয়োটা গ্ৰহৰ মাজত ৰেডিঅ’ যোগাযোগ বিঘ্নিত হয়। ফলত মহাকাশযানে মংগল গ্ৰহৰ পৰা পৃথিৱীলৈ প্ৰায় কোনো তথ্য প্ৰেৰণ কৰিব নোৱাৰে। সৌৰ সংযোগৰ সময়ত দুয়োটা গ্ৰহ সাময়িকভাৱে ইটোৱে সিটোৰ বাবে ‘অদৃশ্য’ হৈ পৰে। পৃথিৱীৰ পৰা মংগল গ্ৰহ দেখা নাযায়।
নাছাই কয় যে ২০২৩ চনত ১১ নৱেম্বৰৰ পৰা ২৫ নৱেম্বৰলৈ সৌৰ সংযোগৰ পৰিঘটনা সংঘটিত হ’ব। মংগল গ্ৰহ সূৰ্য্যৰ পৰা ২ ডিগ্ৰীৰ ভিতৰত থাকিব। গতিকে এই সময়ছোৱাত মংগল গ্ৰহত যিকোনো মহাকাশযানৰ সকলো কাৰ্যকলাপ বন্ধ হৈ যাব। ২৫ নৱেম্বৰৰ পিছত যেতিয়া সৌৰ সংযোগ শেষ হ’ব তেতিয়া দুয়োটা গ্ৰহৰ মাজত পুনৰ যোগাযোগ স্থাপন হ’ব। এই সময়ছোৱাত মংগল মহাকাশযানৰ পৰা ৰেডিঅ’ সংকেত সীমিত হ’ব। অৰ্থাৎ অতি প্ৰয়োজনীয় নহ’লে মহাকাশযানখনে কোনো বাৰ্তা প্ৰেৰণ নকৰে। নৱেম্বৰৰ সেই কেইটামান দিনত যাতে মংগল গ্ৰহত মহাকাশযানখনৰ কোনো ক্ষতি নহয় তাৰ প্ৰতি বিশেষ গুৰুত্ব দিব নাছাৰ জেট প্ৰপালচন লেবৰেটৰীৰ বিজ্ঞানীসকলে। লগতে কেইবাটাও কৌশল ৰচনা কৰিছে।
নাছাই প্ৰকাশ কৰিছে যে মংগল গ্ৰহত মহাকাশযানৰ সৈতে সংযুক্ত থকাসকলে এই সময়ছোৱাত কেইবাটাও যন্ত্ৰ বন্ধ কৰি দিব। যদি কিবা কাৰণত মংগল গ্ৰহৰ পৰা পৃথিৱীলৈ কোনো তথ্য আহে তেন্তে সেই তথ্য তৎক্ষণাত সংৰক্ষণ কৰা হ’ব। কিন্তু এই সময়ত প্ৰেৰণ কৰা কিছুমান তথ্য সৌৰ সংযোজনৰ বাবে পৃথিৱীত সম্পূৰ্ণৰূপে নাপাবও পাৰে। নাছাই আগতীয়াকৈ ব্যৱস্থা কৰে যাতে সূৰ্য্যৰ পৰা আধানযুক্ত কণিকাৰ বাবে এটা গ্ৰহৰ পৰা আন এটা গ্ৰহলৈ প্ৰেৰণ কৰা বাৰ্তা হেৰাই নাযায়।
কেতিয়াবা বিজ্ঞানীসকলে দুসপ্তাহ আগতেই মংগল গ্ৰহ মহাকাশযানলৈ নিৰ্দেশনা প্ৰেৰণ কৰি সৌৰ সংযোগ সম্পূৰ্ণ হোৱালৈ অপেক্ষা কৰে। কেতিয়াবাৰ বিজ্ঞানীসকলে দুসপ্তাহ আগতেই মংগল গ্ৰহ মহাকাশযানলৈ নিৰ্দেশনা প্ৰেৰণ কৰি সৌৰ সংযোগ সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ বাবে অপেক্ষা কৰে। নাছাৰ বাহিৰেও চীনৰ ৰঙা গ্ৰহত মহাকাশযান আছে। ইয়াৰ উপৰিও একাধিক কক্ষপথ আছে, যিয়ে মংগল গ্ৰহক প্ৰদক্ষিণ কৰি তথ্য সংগ্ৰহ কৰে।
Continue Reading
