সকলো তান্ত্ৰিকৰে প্ৰিয় এই মাতৃ মন্দিৰ : জানক তন্ত্ৰ সাধনাৰ বাবেও বিখ্যাত মা ত্ৰিপুৰা সুন্দৰীৰ মন্দিৰৰ ইতিহাস আৰু বিশ্বাস

এবাৰ ৰজা দক্ষই এটা যজ্ঞ কৰিছিল, য’ত তেওঁ ভগৱান শিৱ আৰু কন্যা সতীক নিমন্ত্ৰণ কৰা নাছিল। মাতৃ সতীয়ে যগ্যলৈ যাব বিচাৰিছিল যদিও মহাদেৱে যাবলৈ অস্বীকাৰ কৰি আছিল। ইয়াৰ পিছতো সতী যজ্ঞলৈ গৈছিল। সতী আহি পোৱাৰ লগে লগে দক্ষই মাতৃৰ অবাধ্য কৰি মহাদেৱৰ সন্মুখতে তুচ্ছ-তাচ্ছিল্যমূলক কথা ক’লে। স্বামীৰ বিষয়ে কোৱা কথাখিনি সহ্য কৰিব নোৱাৰি সতীয়ে যজ্ঞ কুণ্ডত জপিয়াই প্ৰাণ ত্যাগ কৰিলে। ইয়াৰ পৰাই আৰম্ভ হ’ল সতী শক্তি হোৱাৰ কাহিনী। এই খবৰটো শুনি মহাদেৱে বীৰভদ্ৰক পঠিয়াই দিলে, যিয়ে দক্ষৰ মূৰ কাটি পেলালে। যজ্ঞ ধ্বংস হোৱাৰ পিছত মহাদেৱে সতীৰ মৃতদেহ লৈ সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডক চক্ৰান্ত কৰিবলৈ ধৰিলে। তাৰ পিছত ভগৱান বিষ্ণুৱে মহাদেৱক বিৰত ৰাখিবলৈ সুদৰ্শন চক্ৰৰে সতীক টুকুৰা টুকুৰ কৰি পেলালে। সতীৰ অংগবোৰ য’তেই পৰিল, সেইবোৰক শক্তিপীঠ বুলি কোৱা হৈছিল।

ভাগৱতী ত্ৰিপুৰা সুন্দৰী  মন্দিৰটো ত্ৰিপুৰা ৰাজ্যৰ উদয়পুৰ পাহাৰৰ ওপৰত অৱস্থিত। এই মন্দিৰটো ভাৰতৰ ৫১ গৰাকী মহাপীঠৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু ইয়াতেই মাতৃৰ সোঁ ভৰি পৰিছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। মাতৃৰ এই পীঠক কুৰভপীঠ বুলিও কোৱা হয়। এই মন্দিৰ তন্ত্ৰ সাধনাৰ বাবে অতি বিখ্যাত আৰু মন্দিৰত তান্ত্ৰিকৰ মেলা আছে। ইয়াত তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ কৰা সাধকসকলে আহি দেৱীক পূজা কৰি নিজৰ সাধন সম্পূৰ্ণ কৰে।

মাতাৰ এই মন্দিৰটো ১৫ শতিকাত মহাৰাজ ধন মাণিক্যই নিৰ্মাণ কৰিছিল। লোকবিশ্বাস অনুসৰি ৰজাই ভগৱান বিষ্ণুৰ বাবে এই মন্দিৰটো নিৰ্মাণ কৰিছিল । এই মন্দিৰটো উত্তৰ-পূব ৰাজ্যখনৰ অন্যতম প্ৰধান পৰ্যটনস্থলী। নৱৰাত্ৰী উপলক্ষে মাতৃৰ দৰ্শনৰ বাবে প্ৰতিদিনে হাজাৰ হাজাৰ ভক্তই মন্দিৰলৈ আহে আৰু তেওঁলোকৰ সংখ্যা বৃদ্ধি পায়। ইয়াত যি ভক্তই মাতৃক আন্তৰিক হৃদয়েৰে প্ৰাৰ্থনা কৰে, তেওঁৰ ইচ্ছা নিশ্চিতভাৱে পূৰণ হয়।

মাতা ত্ৰিপুৰসুন্দৰীৰ প্ৰতিমা ঢালাই শিলৰ। ১৫০১ খ্ৰীষ্টাব্দৰ সময়ছোৱাত নিৰ্মিত এই মন্দিৰটো বাংলা স্থাপত্য শৈলী একৰত্নৰে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এই মন্দিৰটো যিটো পাহাৰৰ ওপৰত অৱস্থিত সেই পাহাৰৰ আকৃতি কচ্ছপৰ পিঠিৰ দৰে। সেইবাবেই এই ঠাইখনক ‘কুৰ্ম পীঠ’ বুলিও কোৱা হয়। মন্দিৰৰ অভয়াৰণ্যত ক’লা গ্ৰেনাইট শিলেৰে নিৰ্মিত দুটা মূৰ্তি স্থাপন কৰা হৈছে। প্ৰায় পাঁচ ফুট উচ্চতাৰ মূল মূৰ্তিটো মাতা ত্ৰিপুৰা সুন্দৰীৰ হোৱাৰ বিপৰীতে ‘চোটো মা’ নামৰ আন দুফুট মূৰ্তিটো মাতা ভুৱনেশ্বৰীৰ।

দেৱী ললিতাক ভাগৱতী ত্ৰিপুৰা সুন্দৰী বোলা হয়। ভাগৱতী ত্ৰিপুৰা সুন্দৰী ১৬ (পোদাশ) কলাৰে ভৰপূৰ, সেয়ে তেওঁক শোদাশী বুলিও কোৱা হয়। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ ভাগৱতী ত্ৰিপুৰা সুন্দৰীক ৰাজৰাজেশ্বৰী, ললিতা গৌৰী, ললিতাম্বিকা, ললিতা, লীলামতী, লীলাৱতী আদি নামেৰেও জনা যায়। ই পার্বতী দেৱীৰ তান্ত্ৰিক ৰূপ বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। দেৱী ভাগৱতত কোৱা হৈছে যে মাতৃ ভাগৱতী সদায় এটা বৰদান দিবলৈ সাজু আৰু মাতৃ দেৱীৰ দেৱতা কোমল আৰু হৃদয়ত দয়াৰে পৰিপূৰ্ণ। জগতৰ সকলো তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ তেওঁলোকৰ পূজাৰ দ্বাৰা পূৰ্ণ হয়। সন্তুষ্ট হ’লে ভক্তসকলক অমূল্য ধন যোগান ধৰে।