গুৱাহাটী: ভাৰতীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান (আই.আই.টি.) গুৱাহাটীৰ বিজ্ঞানীসকলে প্ৰদূষিত পানীৰ পৰা বিষাক্ত সীহ আঁতৰাবলৈ এক অভিনৱ, পৰিৱেশ-অনুকূল জৈৱিক সামগ্ৰী বিকশিত কৰিছে। এই গুৰুত্বপূৰ্ণ আৱিষ্কাৰটো জৈৱবিজ্ঞান আৰু জৈৱ-অভিযান্ত্ৰিক বিভাগৰ অধ্যাপক দেৱাশিষ দাসৰ নেতৃত্বত কৰা হৈছে। এই গৱেষণাটোত সাধাৰণতে পোৱা নীলা-সেউজীয়া শেলাই, যাক চাইন'বেক্টেৰিয়া বুলিও জনা যায়, সেইবোৰ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।
গৱেষক দলটোৱে আৱিষ্কাৰ কৰিছে যে এই নীলা-সেউজীয়া শেলাইবোৰে প্ৰস্তুত কৰা এক্সোপলিচেকাৰাইড (ই.পি.এছ.) নামৰ আঠাযুক্ত, চেনিযুক্ত পদাৰ্থই প্ৰদূষিত পানীৰ পৰা সীহ শোষণ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এক আচৰিত ক্ষমতা প্ৰদৰ্শন কৰে। নিয়ন্ত্ৰিত পৰীক্ষাগাৰৰ পৰীক্ষাত, এই শেলাইৰ পৰা পোৱা উপাদানে প্ৰদূষিত পানীৰ পৰা ৬৬.২ শতাংশলৈকে সীহ সফলভাৱে আঁতৰাবলৈ সক্ষম হৈছিল। সীহ হৈছে আটাইতকৈ বিষাক্ত গধুৰ ধাতুসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। এই জৈৱিক উপাদানসমূহ গাঁৱৰ পুখুৰী, হ্ৰদ, জলাশয়, ধাননি পথাৰ আৰু লাহে লাহে বৈ যোৱা মিঠা পানীৰ উৎসসমূহত প্ৰচুৰ পৰিমাণে পোৱা যায়।
ভাৰতত সীহৰ প্ৰদূষণক লৈ বৰ্ধিত উদ্বেগৰ মাজতে এই আৱিষ্কাৰটোৱে বিশেষ গুৰুত্ব লাভ কৰিছে। ২০২০ চনত ইউনিচেফ (UNICEF) আৰু পিওৰ আৰ্থ (Pure Earth) নামৰ সংস্থা দুটাৰ এক প্ৰতিবেদন অনুসৰি, দেশৰ ২৭৫ নিযুতৰো অধিক শিশুৰ তেজত সীহৰ মাত্ৰা বিপদজনক সীমাৰ ওপৰত আছিল। কেন্দ্ৰীয় ভূগৰ্ভস্থ পানী ব'ৰ্ড (Central Ground Water Board - CGWB)ৰ এক পৃথক প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে দেশৰ প্ৰধান অঞ্চলসমূহৰ পৰা পৰীক্ষা কৰা ভূগৰ্ভস্থ পানীৰ ২০ ৰ পৰা ৩০ শতাংশ নমুনাতে সীহৰ উপস্থিতি ধৰা পৰিছিল। সেয়েহে, আই.আই.টি. গুৱাহাটীৰ এই নতুন পদ্ধতিটোৱে পানীৰ পৰা সীহৰ দৰে বিষাক্ত পদাৰ্থ আঁতৰাই জনস্বাস্থ্য সুৰক্ষিত কৰাত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিব পাৰে বুলি আশা কৰা হৈছে।